برخی از برادران تاجیک که در روسیه زندگی می‌کنند، می‌گویند: در این‌جا اینطور است که داخل حوض‌ها و استخر‌های پرورش ماهی، شکمبه خوک را می‌اندازند و ماهی‌ها با همین شکمبه‌ها تغذیه کرده و بزرگ می‌شوند. اینک با توجه به این‌که خوک نجس العین و حرام است، آیا ماهیانی‌ که با شکمبه حیوان حرام گوشت تغذیه شده‌اند، خوردن‌شان درست است یا خیر؟

الجواب باسم ملهم الصواب از عبارات فقهای کرام چنین به نظر می‌رسد که خوردن چنین ماهی‌ای شرعاً جایز است؛ چون ماهی با خوردن اشیای حرام و نجس، حکم «حیوان جلّاله» را به خود نمی‌گیرد و در مورد حلال بودن ماهی نص صریح موجود است. و همچنین حیوانات دریایی همه حرام‌اند …

مطالعه بیشتر »

در عصر حاضر با توجه به ناهنجاری و مشکلات موجود در جامعه؛ چنانچه کسی شاهد عینی بر منکری از قبیل قتل، دزدی، فحشاء و بی حیایی(العیاذ بالله) و غیره… باشد و اگر بخواهد مانع انجام گیری آن و یا قصد شهادت بر علیه چنین اشخاصی داشته باشد، بدتر از همه خود در مصیبت و کشمکش می‌افتد. آیا در اینصورت برایش امکان کتمان شهادت است؟ در حالیکه خداوند از این کار نهی کرده است: [و لا تکتموا الشهادة و من یکتمها فإنه آثم قلبه].

الجواب باسم ملهم الصواب شهادت فرض کفایه است به این معنا که تا زمانی ‌که افراد دیگر برای ادای شهادت باشند، از گردن آدمی ساقط است. در غیر این صورت چاره‌ای جز شهادت دادن نیست. زیرا با شهادت ندادن حقی فوت و پایمال می‌گردد و این موجب متضرر شدن مسلمان …

مطالعه بیشتر »

آیا برای قاضی فیصله کردن فقط در حضور یکی از شاهدان، یا شنیدن دعوای تلفنی یکی بدون دیگری درست است؟

الجواب باسم ملهم الصواب خیر، تا زمانی‌که هر دو طرف خصم یکجا نباشند، قاضی نمی‌تواند دعوای یکطرف را گوش کند. چه  حضوری باشد یا تلفنی.  الدلائل: في القرآن الکریم: [يَا دَاوُودُ إِنَّا جَعَلْنَاكَ خَلِيفَةً فِي الأَرْضِ فاحْكُم بَيْنَ النَّاسِ بِالْحَقِّ وَلا تَتَّبِعِ الْهَوَى فَيُضِلَّكَ عَن سَبِيلِ الله إِنَّ الَّذِينَ يَضِلُّونَ …

مطالعه بیشتر »

زید ماشین بکر را غصب می‌کند و در حین رانندگی تصادف می‌کند که بر اثر آن خسارت زیادی بر ماشین وارد می‌شود بگونه‌ای که دیگر آن ماشین قبلی نیست. آیا در اینصورت زید ضامن پرداخت خسارت می‌شود؟

الجواب باسم ملهم الصواب به مجرد غصب، بر زید ضمانتی لازم نیست. البته اگر شیء غصب شده هلاک گشت، و منافع آن از بین رفت، در اینصورت شخص ضامن می‌شود. و اگر چیز غصبی کما کان موجود و سالم بود، همان را دوباره برگرداند. در صورت مسئوله نیز از آنجا …

مطالعه بیشتر »

امام مسجد از استطاعت مالی چندانی برخوردار نیست آیا می‌توان زمین مدرسه یا مسجد را بصورت عاریه به دست او سپرد؟ و آیا استبدال وقف درست می‌باشد.؟

الجواب باسم ملهم الصواب خیر، فروش، عاریه دادن، هبه، و رهن دادن زمین وقفی به هیچ صورت درست نمی‌باشد و کسی مالک آن نمی گردد که در آن تصرف نماید. استبدال وقف نیز درست نمی‌باشد. الدلائل: ـ  فی الدرّالمختار:  فإذا تمّ و لزم لایملک و لا یعار و لا یرهن.([1]) …

مطالعه بیشتر »

آیا عاریه دادن شيء مشاع (شریکی) از نظر شرع، طبق مذهب احناف درست است؟ عاریه بر چند قسم است، و آیا امکان رجوع در عاریه است؟

الجواب باسم ملهم الصواب بله، از نظر احناف عاریه دادن شيء مشاع درست است. و عاریه بر دو قسم است: عاریه مدت دار(موقت)، و عاریه بدون مدت(مطلق) و هر کدام از این دو، بر دو نوع است: عاریه در زمین و در غیر زمین. عاریه‌ای که در غیر زمین است، …

مطالعه بیشتر »

آیا حق شفعه فقط در زمین‌ها منحصر است یا در درختان نیز حق شفعه ثابت است؟

الجواب باسم ملهم الصواب بله، شفعه خاص در زمین است. در بیشتر کتب فقه در تعریف شفعه، قید (زمین) عقار ملحوظ است و برای ثبوت حق شفعه، طبق تصریح فقهاء، زمین بودن شرط است. البته در دو صورت  نخل و درخت در شفعه داخل می‌گردند، چنان‌که در فتاوی منبع العلوم …

مطالعه بیشتر »

زن به شوهرش می‌گوید: از طرف من نیز قربانی بکن و در عوض از مهریه من کم کن، شوهر نیز چند سال از طرف زن به همین خیال که مهریه را دارد می‌دهد، قربانی می‌کرد تا اینکه پس از چند سال زنش را طلاق داد و از مهرش چیزی را بر نداشت و بعدا مقدار پول قربانی را از مهریه زن کسر کرد، اما مشکل اینجا است که زن منکر است و میگوید: من نگفته‌ام؛ در اینصورت آیا بر شوهر چیزی است یا نه؟

الجواب باسم ملهم الصواب در مسئله مذکور چون شوهر طبق گفته خود زن اقدام به چنین عملی نموده و زن نیز در مورد مهر خود که به هرگونه آن را ببخشد اختیار دارد، لذا هم اکنون که زن نسبت به گفته خود سر به انکار زده و ادعای مرد را …

مطالعه بیشتر »

آیا رهن دادن زمین مسجد درست می‌باشد؟

الجواب باسم ملهم الصواب خیر؛ رهن دادن زمین وقفی درست نمی‌باشد؛ زیرا به مجرد وقف، مال موقوفه از ملکیت مالک و صاحبش خارج شده و خالصا برای خداوند قرار می‌گیرد. لذا هیچ کس خواه واقف یا متولی، حق فروش، عاریت و … را ندارند. چون چیزی که در ملکیتشان نیست، …

مطالعه بیشتر »

در برخی جاها چنین رایج است که با چوپانانی که بعنوان اجیر استخدام شده‌اند، چنین قرار داد می‌بندند: اگر گوسفندان بزایند و زیاد شوند، از هر چند گوسفند، یکی مال تو است. آیا چنین معامله‌ای از نظر شرع درست می‌باشد یا نه؟ اگر این معامله درست نباشد، پس مزد چوپان چگونه است؟ پاسخ مسئله را با موازین شرع بیان دارید.

الجواب باسم ملهم الصواب خیر، چنین اجاره‌ای درست نمی‌باشد، به دو علت: أولا به این‌خاطر که نسبت به حق چوپان، جهالت است زیرا احتمال دارد که بنابر حوادثی، چیزی از گوسفندان به دست نیاید. ثانیاً: طبق قاعده فقهاء: از جنس عمل اجیر، نمی‌توان چیزی بعنوان مزد به او داد، و …

مطالعه بیشتر »