آیا عاریه دادن شيء مشاع (شریکی) از نظر شرع، طبق مذهب احناف درست است؟ عاریه بر چند قسم است، و آیا امکان رجوع در عاریه است؟

الجواب باسم ملهم الصواب

بله، از نظر احناف عاریه دادن شيء مشاع درست است.

و عاریه بر دو قسم است: عاریه مدت دار(موقت)، و عاریه بدون مدت(مطلق) و هر کدام از این دو، بر دو نوع است: عاریه در زمین و در غیر زمین.

عاریه‌ای که در غیر زمین است، میتوان در آن رجوع کرد و معیر حق دارد هر زمان که بخواهد آن را از مستعیر بگیرد، چه مدت دار باشد چه نباشد.

الدلائل:

ـ فی الدر المختار:

وصرح في العمادية بجواز إعارة المشاع وإيداعه وبيعه، لأن جهالة العين لا تفضي للجهالة لعدم لزومها.([1])

ـ و في ردّالمحتار:

(قوله بجواز إعارة المشاع) إعارة الجزء الشائع تصح كيفما كان في التي تحتمل القسمة أو لا تحتملها من شريك أو أجنبي، وكذا إعارة الشيء من اثنين أجمل أو فصل بالتنصيف أو بالأثلاث «قنية».([2])

ـ وفی الهدایة:

و للمعیر أن یرجع في العاریة متی شاء. لقوله علیه الصلاة و السلام: «المنحة مردودة و العاریة مؤداة» فیصح الرجوع عنه.([3])


 ([1]) الدرالمختار، ج8/ص 394،کتاب الإیداع/ط: دارالمعرفة.

([2]) ردالمحتار، ج8/ص 394،کتاب الإیداع/ط: دارالمعرفة.

([3]) الهدایة، ج6/ص 227 /کتاب العاریة/مکتبة البشری.

و الله اعلم بالصّواب

آدرس فتوا: https://hamadie.ir/fiqh/?p=2533
مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه، اهل سنت و جماعت بر اساس فقه حنفی
کپی و انتشار فتاوی با ذکر نام منبع «مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه» و آدرس فتوا مجاز می باشد و انتشار بدون ذکر منبع و آدرس شرعاً مجاز نمی باشد.