آیا بعد از تکبیر چهارم نماز جنازه بصورت دست بسته سلام بگویند، یا اینکه دست‌ها را باز نموده و سلام بگویند؟ چون در نماز جنازه می‌بینیم که برخی بصورت دست بسته سلام می‌گویند و بعضی هم بعد از تکبیر چهارم دست‌ها را باز می‌کنند و بعد سلام می‌گویند، کدام روش صحیح است؟

جواب: آنگونه که از تصریح برخی از کتب فتوا مثل خلاصة الفتاوی مشخص است: از آنجا که بعد از تکبیر چهارم ذکر و دعای مسنونی وجود ندارد، لذا صحیح این است که بعد از تکبیر چهارم دست‌ها را باز کرده و سپس دو سلام گفته شود. دلیله: ـ في خلاصة …

مطالعه بیشتر »

شخصی به منظور آباد کردن زمینی موات بر روی آن چاهی حفر می‌کند، اما چاه به آب نمی‌رسد و آن شخص نیز مدت 5 سال کاری بر آن زمین انجام نمی‌دهد؛ حال شخصی دیگر پس از گذشت مدت زمان مذکور آن زمین را آباد کرده است، اما نفر اول مدعی است که زمین متعلق به او است چون او بر روی زمین چاه حفر کرده است. نظر شرع در این مورد چیست؟

جواب: حفر چاه تا زمانی که به آب نرسیده باشد، حکم «احیاء» را ندارد، بلکه به آن «تحجیر» می‌گویند. و باید دانست که فقط در صورت احیاء زمین به آباد کننده و اقدام کننده‌اش می‌رسد، اما در صورت تحجیر، اولویت آباد کردن زمین با شخص مذکور است. و از طرفی …

مطالعه بیشتر »

زید حدود 40 سال قبل در چهار طرف زمین مواتی سنگ می‌گذارد و یک چاه نیز بر آن زمین حفر می‌کند تا جایی که چاه به آب می‌رسد، اما دوباره آن را به همان حالت رها می‌کند و کشاورزی و آبادی ایجاد نمی‌کند. پس از گذشت چهار سال شخصی دیگر زمین مذکور را تحویل می‌گیرد و بر آن کشاورزی می‌کند، وارثان زید به او تذکر می‌دهند اما او گوش نمی‌کند؛ حال از نظر شرعی زمین متعلق به زید است یا شخص دوم که در آن کشاورزی کرده است؟

جواب: حفر چاه تا جایی که به آب برسد، احیاء به حساب می‌آید و به این ترتیب زمین متعلق به زید است و تصرف شخص دوم اعتباری ندارد و باید زمین را به زید یا وارثانش برگرداند. دلایل: ـ في الحدیث الشریف: عن سعيد بن زيد، عن النبي صلى الله …

مطالعه بیشتر »

تحجیر در اصطلاح شرع و فقه اسلامی به چه چیزی می‌گویند؟

جواب: مراد از «تحجیر» این است که شخص با چیدن سنگ در جوانب چهار گانه یک قطعه زمین موات([1])، مانع تصرف دیگران شود. واژه‌ی «تحجیر» عربی و از ریشه‌ی «حجر» به معنای «منع» اشتقاق یافته است. تحجیر با مواردی از جمله: گذاشتن سنگ، تنه‌ی درختان، گذاشتن خار و خاشاک یا …

مطالعه بیشتر »

زید در زمین خودش چاهی حفر کرده است که آب زیادی داشته است، پس از مدتی در همسایگی زید، شخصی دیگر در ملک خودش اقدام به حفر چاهی عمیق تر از چاه زید می‌کند. آن چاه اکنون پرآب تر از چاه زید است و طبق ادعای زید، آب چاه او پس از حفر چاه در همسایگی‌اش کمتر شده است؛ حال زید ادعا دارد که همسایه‌اش باید در این باره جوابگو باشد و به او خسارت پرداخت کند، آیا ادعای زید صحیح است؟

جواب: ادعای زید صحیح نیست، چون وقتی که زمین همسایه در ملکیت خود او است، پس او مختار است که در ملک خودش به هر صورت که می‌خواهد تصرف کند؛ گرچه آن تصرف حفر چاه باشد طوری که با حفر چاه توسط همسایه، آب چاه زید کم شده باشد، زیرا …

مطالعه بیشتر »

خوردن دُنبلان یا خایه‌های گوسفند چه حکمی دارد؟

جواب: خوردن هفت عضو از اعضای حیوانات حلال گوشت حرام است که تفصیل آن را می‌توانید در فتوای به آدرس http://hamadie.ir/fiqh/?p=644 مشاهده کنید. که یکی از موارد حرام، دُنبلان یا خایه‌های حیوانات حلال گوشت از جمله گوسفند است. دلیله: ـ في الفتاوی الهندیة: وأما بيان ما يحرم أكله من أجزاء …

مطالعه بیشتر »

آیا خود دعا به تنهایی عبادت است؟

جواب: دعا نه تنها به خودی خود عبادت به حساب می‌آید، بلکه در حدیث شریف از دعا به عنوان مغز عبادت یاد شده است. دلایل: ـ في الحدیث الشریف: عن النعمان بن بشير، قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: «الدعاء هو العبادة» ، ثم قرأ هذه الآية: [ادعوني …

مطالعه بیشتر »

آیا خوردن گوشت خرگوش جایز است؟

جواب: خوردن گوشت خرگوش بدون کراهیت جایز است. دلایل: ـ في اللباب: (ولا بأس بأكل الأرنب)، لأنه ليس من السباع، ولا من آكلة الجيف، فأشبه الظبي.([1]) ـ وفي البدائع: ولا بأس بأكل الأرنب لما روي عن ابن عباس – رضي الله عنهما – أنه قال: «كنا عند رسول الله – …

مطالعه بیشتر »

هنگام دفن میت، روش سنت گذاشتن میت در قبر کدام است: بر پشت گذاشته شود و فقط چهره‌اش را بطرف قبله بگردانند، یا اینکه میت بصورت کامل بر پهلوی راست و رو به قبله گذاشته شود؟

جواب: سنت این است که میت بر پهلوی راست در قبر گذاشته شود تا کاملا رو به قبله باشد و این روش بهتر است، اگرچه با گذاشتن میت بر پشت و تنها صورتش را به سمت قبله گردانیدن نیز سنت رو به قبله شدن ادا می‌شود، اما روش نخست بهتر …

مطالعه بیشتر »

آیا دفن کردن میت در شب جایز است؟

جواب: بله بدون شبهه و کراهیت جایز است. دلایل: ـ في سنن الترمذي: عن ابن عباس؛ أن النبي صلى الله عليه وسلم دخل قبرا ليلا فأسرج له سراج فأخذه من قبل القبلة وقال: رحمك الله إن كنت لأواها تلاء للقرآن وكبر عليه أربعا.([1]) ـ وفي الدر المختار: لا يكره الدفن …

مطالعه بیشتر »