شخصی بنام صالح سالهاست که ناپدید شده است، تا این که قاضی به موت او حکم می کند. ـ قبل از اینکه حکم موت ایشان داده شود، پسری از مفقود فوت می کند ـ متوفی فرزندانی دارد که نوه صالح می باشند، حال آیا نوه ها از طریق پدرشان، از پدر بزرگ خود یعنی صالح (مفقود) ارث می برند یا خیر؟ چون اگر پدرشان زنده می بود، حتما از صالح (مفقود) ارث می بردند اما در اینصورت که فوت پدرشان قبل از حکم موت صالح توسط قاضی می باشد، آیا به آنها ارث می رسد؟

الجواب باسم ملهم الصواب از مفقودی که به او حکم موت داده می شود، فقط وارثان موجود در وقت حکم موت او، ارث می برند. لذا فرزندی که قبل از حکم موت صالح، وفات کرده است، ارث نمی برد از این رو در صورت مذکور نوه های صالح چون پدرشان …

مطالعه بیشتر »

محمد صبح زود به یکی از پارکهای شهر می رود که ناگهان بچه کوچکی را روی صندلی های پارک می بیند که در پارچه ای پیچیده شده است. ولی در نزدیکی های پارک کسی را مشاهده نمی کند. ساعاتی بعد احتمال آن می رود که اشخاصی دیگر بیایند و در صورت مشاهده، آن را بردارند. چون ایشان مسافر وغریبه است، این بچه را برنمی دارد و از ترس، آنجا را ترک می کند. از نظر شرع مقدس، برداشتن این طفل بر چنین شخصی با این شرایط الزامی است یا مستحب؟

الجواب باسم ملهم الصواب نجات دادن جان یک انسان بر ملتقط (یابنده) هنگامیکه قریب الموت است ـ چنانچه آن را نجات ندهد، جانش را از دست می دهد ـ فرض کفایه است. وزمانیکه امکان گذر انسانی بر آن نباشد، و لقیط را در آنجا افتاده بیابد، در این صورت، برداشتن …

مطالعه بیشتر »

مجاهدین در حال قتال با کفار می باشند ولی بیت المال با کمبود بودجه دچار می شود. آیا حکومت اسلامی می تواند بر مسلمانان مزدی تعیین کند که جهت کمک، آن را به بیت المال تحویل دهند یا خیر؟

الجواب باسم ملهم الصواب تعیین جُعل و مزد بر مسلمانان درست نیست؛ اما چون در صورت مسؤله، بیت المال ضعیف شده و توانایی هزینه کردن بر مجاهدین را ندارد، می تواند از مردم مزدی بگیرد تا بیت المال و مجاهدین را تقویت نموه و کفر را از بین ببرند. و …

مطالعه بیشتر »

زید شخص معتادی است، از اموال پدر بزرگش به مبلغ دو میلیون تومان پول دزدیده است. آیا پدر بزرگ می تواند بعنوان مدعی، از قاضی بخواهد که دست نوه اش را قطع کنند؟

الجواب باسم ملهم الصواب خیر، پدر بزرگ نمی تواند از قاضی بخواهد که دست نوه معتادش را قطع کند. چون بین آنها قرابت ذی رحم محرم بودن وجود دارد. الدلائل: – فی بدائع الصنائع: ولا قطع على من سرق من ذي رحم محرم عندنا سواء كان بينهما ولاد، أو لا.([1]) …

مطالعه بیشتر »

شخصی آلات موسیقی خودش را بعد از پایان مراسم عروسی، داخل صندوق ماشین می گذارد و آن را در حیاط خانه پارک می کند. شخصی می آید و آلات موسیقی ایشان از جمله طبل و ارگ و غیره را از صندوق ماشین می دزدد. بعد از چند روزی دزد دستگیر می شود. آیا بر چنین شخصی قطع دست لازم است؟

الجواب باسم ملهم الصواب خیر؛ از دزدیدن آلات موسیقی، قطع دست، لازم نمی شود.  الدلائل: ـ فی الدرالمختار: (لا) يقطع (بتافهٍ) أي حقير… (وأشربة مطربة) ولو الإناء ذهبا (وآلات لهو) ولو طبل الغزاة في الأصح لأن صلاحيته للهو صارت شبهة؛ غاية.([1]) – وفی الرد:  (قوله وآلات لهو) أي بلا خلاف …

مطالعه بیشتر »

زید نزد قاضی ادعا می کند که بکر با من لواط کرده است. قاضی از او گواه می طلبد. اما زید در این مورد گواهی ندارد از این رو از ادعای خود رجوع کرده می گوید: فلان و فلان شخص به من گفته اند که نزد قاضی برو و به دروغ چنین ادعایی مطرح کن. اکنون سوال اینجاست که از این تهمت زید نسبت به بکر، بر زید حد جاری می شود یا اینکه تعزیر دارد؟ چنانچه بر زید حد لازم شود، با معاف کردن بکر، زید از حد معاف می شود یا خیر؟ در ضمن بفرمایید آیا حد قذف از جمله حق الله شمرده می شود یا حقوق العباد؟

الجواب باسم ملهم الصواب در مسئله فوق الذکر قول صحیح و مفتی به این است که بر زید تعزیر لازم می گردد. و این قول امام ابو حنیفه رحمه الله تعالی علیه می باشد. و در صورتی که جدال این دو نفر نزد قاضی نرسد، می توانند یکدیگر را معاف …

مطالعه بیشتر »

چهارپای شخصی به مزرعه شخصی دیگر می رود و از آن می خورد. اینک آیا مالک مزرعه می تواند خسارت وارد شده بر زراعتش را از صاحب چهار پا بگیرد؟

الجواب باسم ملهم الصواب اگر صاحب چهارپا  همراه با حیوانش بود و این صحنه را می دید و دست روی دست گذاشته و هیچ کاری نمی کرد، و یا اینکه صاحب حیوان، خودش حیوان را بطرف مزرعه سوق داد، مالک مزرعه می تواند خسارت وارده بر زراعتش را از صاحب …

مطالعه بیشتر »

شخصی از روی شوخی به دوستش گفت ” گاو”، آیا بر گوینده تعزیر واجب می شود؟

الجواب باسم ملهم الصواب خیر، چون حقیقتاً لفظ مذکور فحش محسوب نمی شود، بلکه خود گوینده دروغگو محسوب می شود؛ چرا که طرف مقابلش انسان است نه گاو. البته در کتب مذکور است که چنانچه طرف مقابل صاحب شرف باشد مثل علما و فقهاء، در اینصورت گوینده تعزیر می شود. …

مطالعه بیشتر »

اگر کسی نذر کرد که هزار مرتبه درود بخواند، آیا بر او واجب است که به نذر خود وفا کند؟

الجواب باسم ملهم الصواب ایفای نذر در اموری لازم می شود، که از جنس آنها فرض یا واجب وجود داشته باشد. از آنجا که درود خواندن نیز در بعضی صورت ها واجب می شود، پس بر این شخص لازم است که بر نذر خود وفا کند. الدلائل: ـ فی الدر: …

مطالعه بیشتر »

فردی نذر کرد که اگر فلان کار من درست شود، به عیادت تمامی بیماران منطقه خود می روم. اینک آیا ایفای چنین نذری بر او واجب است؟

الجواب باسم ملهم الصواب ایفای نذر در اموری لازم می شود، که از جنس آنها فرض یا واجب وجود داشته باشد. لذا در صورت مسئوله از آنجا که از جنس عیادت مریض، نه فرض وجود دارد و نه واجب، پس بر این شخص عیادت مریض واجب نمی شود و ایفای …

مطالعه بیشتر »