احسان از آنجا که به حسین بدهکار است، جهت تضمین پرداخت بدهی اش، منزلش را به عنوان رهن به حسین می‌دهد؛ حال آیا حسین می‌تواند در این منزل ساکن شود یا خیر؟

الجواب باسم ملهم الصواب در صورت اجازه احسان، سکونت جایز است، اما بدون اجازه احسان سکونت حسین جایز نیست. الدلائل: ‌ـ فی الدر:   (لا إنتفاع به مطلقاً) لا بإستخدام ولا سکنی ولا لبس ولا إجارة ولا إعارة سواء کان من مرتهِن أو راهِن(إلا بإذن) کل للآخر وقیل لایحل للمرتهِن …

مطالعه بیشتر »

احمد از آنجا که به حسین بدهکار است، ماشینش را به عنوان رهن نزد حسین می‌گذارد. حال آیا حسین می‌تواند ماشین را به برادرش به عنوان عاریت بدهد یا خیر؟

الجواب باسم ملهم الصواب در صورت اجازه احمد، حسین می‌تواند ماشین را به برادرش به عنوان عاریت بدهد. عبارات الفقهاء:  ‌ـ فی الدر:   (لا إنتفاع به مطلقاً) لا بإستخدام ولا سکنی ولالبس ولاإجارة ولاإعارة سواء کان من مرتهِن أو راهِن(إلا بإذن) کل للآخر وقیل لایحل للمرتهِن لأنه رباً وإلا، …

مطالعه بیشتر »

احمد در زمین حسین بدون مشخص کردن حدودی خاص، ادعای حق می‌کند. حسین نیز برای حل مشکل با احمد بر چیزی صلح می‌کند. اما بعد از چند روز حامد مدعی استحقاق حصه ای از زمین حسین می‌شود. آیا در اینصورت احمد باید چیزی را که بر آن صلح نموده بخاطر استحقاق حامد به حسین برگرداند یا خیر؟

الجواب باسم ملهم الصواب در صورت مسئوله چونکه در ادعای احمد حصه‌ی خاصی از زمین مشخص نشده است، لذا نمی‌توان از احمد چیزی که بر آن صلح شده را، پس گرفت، چرا که استحقاق حامد شاید در حصه دیگری از زمین است که در اینصورت این یک دعوای جداگانه است …

مطالعه بیشتر »

احمد مبلغ یکصد میلیون تومان به عبدالله می‌دهد و می‌گوید: با این مبلغ کار کن، اول هر ماه با هم حساب می‌کنیم به این ترتیب که پنچ میلیون از سود مال من و مابقی مال شما باشد. آیا از منظر شرع چنین چیزی جایز است؟

الجواب باسم ملهم الصواب در معامله فوق از آنجا که مبلغ معینی برای یکی از دو نفر (احمد) تعیین شده است، طبق تصریح کتب فقه، در چنین صورتی عقد مضاربه باطل می شود؛ زیرا چه بسا کل کارکرد یک ماه شاید بیش از پنج میلیون نباشد، آنوقت اگر آن را …

مطالعه بیشتر »

غلام مبلغ پانصد و بیست میلیون تومان سرمایه دارد، به حامد می‌گوید با این پول برایم کار کن و یک سوم منافع برای شما می باشد، حامد قبول کرده و کار می‌کند. اما پس از گذشت مدتی، غلام مرتد می‌شود العیاذ بالله. حال آیا شرکتی که در میان آنها بود به هم می‌خورد یا اینکه مثل سابق شریک هستند؟

الجواب وبالله التوفیق در صورت مسئوله با مرتد شدن غلام، عقد مضاربه در میان آنها باطل می‌شود؛ چرا که ارتداد مانند موت می‌باشد، چنانکه پس از موت عقد به هم می‌خورد، به همین سان پس از ارتداد نیز عقد سابق برجای نمی‌ماند. الدلائل: ـ في البحرالرائق:  قوله (وتبطل بموت أحدهما) …

مطالعه بیشتر »

الیاس و عبدالمجید با هم معامله مزارعه انجام می‌دهند که الیاس چند نفر کارگر برای حمل کردن محصولات درو شده می آورد. حالا آیا الیاس می‌تواند از عبدالمجید حصه‌ای از مزد کارگر‌ها را بگیرد یا خیر؟

الجواب باسم ملهم الصواب بله، الیاس می‌تواند به عبدالمجید رجوع کند و حصه‌ای از پول را بگیرد؛ زیرا بعد از رسیدن محصولات‌، هزینه‌ها بر دوش هر دو آنها است،« وأجرة الحصاد والرفاع والدياس والتذرية عليهما بالحصص ». الدلائل: ـ فی تکملة البحرالرائق: قال رحمه الله (ونفقة الزرع عليهما بقدر حقوقهما …

مطالعه بیشتر »

غلام مي‌خواهد در زمين هاي احمدکشاورزی بکند و احمد به غلام می‌گوید که در صورتی با هم شراکت می‌کنیم که ده کیل (مثلا: ده منّ) مال من ما بقی بین من و تو بصورت نصفی (نصف نصف). آیا این نوع مزارعت جایز و درست است یا خیر؟

الجواب باسم ملهم الصواب خیر، این نوع مزارعت و شراکت درست نیست، چرا که شاید فقط همان ده کیل، حاصل کلّ زمین باشد،« فإن شرطا لأحدهما قفزانا مسماة فهي باطلة ». الـدلائل: ـ فی الدر:  (فتبطل إن شرط لأحدهما قفزان مسماة أو ما يخرج من موضع معين، أو رفع) رب …

مطالعه بیشتر »

حسین مي‌خواهد در زمين هاي محمد کشاورزی بکند و محمد به حسین می‌گوید: در صورتی با هم شراکت می‌کنیم که صاحب بذر، بذر خود را اول از حاصل بر می‌دارد وما بقی بین من و تو بصورتی نصفی ( نصف نصف ) می‌باشد. آیا این نوع مزارعت جایز و درست است یا خیر؟

الجواب باسم ملهم الصواب خیر، این نوع مزارعت و شراکت درست نیست، چرا که شاید حاصل کل زمین به اندازه بذر استفاده شده، باشد. الـدلائل: ـ فی الدر: (فتبطل إن شرط لأحدهما قفزان مسماة أو ما يخرج من موضع معين، أو رفع) رب البذر (بذره أو رفع الخراج الموظف وتنصيف …

مطالعه بیشتر »

چند نفر سالیانی در یک قطعه زمین شریک بوده‌اند، بعد از چند سال آن را بین خودشان تقسیم نموده‌اند، و هر کدام سهمیه خودش را قبض کرده است. اما حالا معلوم شده که زمین را با اندکی اشتباه تقسیم کرده‌اند، اینک برخی از شرکا می‌گویند دوباره تقسیم صورت بگیرد. آیا در صورت مذکوره برای ازاله این اشتباه دوباره تقسیم بین آنها صورت بگیرد یا خیر؟

الجواب وبالله التوفیق در صورت مسئوله از آنجا که اشتباه اندک در اکثر مواقع رخ می‌دهد، و از این قبیل موارد اصولاً اجتناب ناپذیر است، لذا دوباره تقسیم نمی‌شود.     الدلائل: ـ في ردّ المحتار: قوله: (ولو ظهر غبن فاحش في القسمة) أي: في التقويم للقسمة، بأن قوم بألف فظهر أنه …

مطالعه بیشتر »

علی برای خود قربانی می‌خرد اما به سبب عارض شدن مشکلی، نمی‌تواند در ایام نحر قربانی را ذبح کند؛ حال آیا با گذشت ایام نحر می‌تواند حیوان قربانی را ذبح کند و آیا از ذمه‌اش ساقط می‌شود؟

الجواب وبالله التوفیق خیر، در صورتی که ایام نحر سپری شده‌اند، دیگر حیوان را ذبح نکند، بلکه کل آن را صدقه نماید و اینگونه از ذمه‌اش ساقط می‌شود. باید توجه داشت اگر شخص ثروتمند است، طبق تصریح کتب فقه بر او قیمت قربانی لازم است خواه خریده باشد یا نخریده …

مطالعه بیشتر »