شخص مسافر در نماز عصر پشت سر امام مقیم اقتدا می کند، در حالیکه امام سه رکعت خوانده و او در رکعت چهارم به امام می رسد. آیا ایشان بر دو رکعت سلام بگوید و نمازش را مسافری بخواند یا اینکه چهار رکعت را تکمیل کند؟

الجواب باسم ملهم الصواب باید دانست که مسافر پشت سر امام مقیم در هر حال نمازش را تکمیل بخواند؛ چون مقتدی تابع امام است. الدلائل: ـ فی الدر: و أما إقتداء المسافر بالمقیم فیصح فی الوقت و یتم.([1]) – و فی الرد: (قوله فيصح في الوقت ويتم) أي سواء بقي …

مطالعه بیشتر »

محل سجده سهو را در نماز با دلایل ارائه دهید. آیا این مطلب که در قعده اخیر بعد از تشهد سلام گفته شود و پس از آن دو سجده بجای بیاورد و سپس تشهد و درود خوانده سلام بگویید، منبع موثق دارد؟ در ضمن دلیل دو بار تشهد خواندن در یک قعده را نیز بیان فرمایید؟

الجواب باسم ملهم الصواب محل سجده سهو در نماز، بعد از تشهد در قعده اخیر است و تفصیل آن نیز همان است که در سوال ذکر شد. بله! اغلب کتب فقهی احناف این تفصیل را تصریح کرده، و نیز از کتب حدیث، دلیل بیان کرده اند. چنانکه در ذیل ذکر …

مطالعه بیشتر »

زنی در حین سفر وفات می کند، و همراهان او عبارتند از پدر، شوهر و برادر، و هیچ زنی همراه آنان نیست. حال چه کسی او را غسل بدهد؟

الجواب باسم ملهم الصواب در این صورت، محارم اجازه غسل دادنش را ندارند، بلکه فقط می توانند او را تیمم بدهند.. الدلائل: ـ في الرد: قوله: (ويمنع زوجها الخ) أشار إلى ما في البحر من أن من شرط الغاسل أن يحل له النظر إلى المغسول فلا يغسل الرجل المرأة وبالعكس. …

مطالعه بیشتر »

اگر زن در ابتدای مدت حیض، یکی دو روز خون می بیند سپس قطع می شود، باز بعد از سیزده روز دو باره بمدت یک روز خون می بیند. آیا این زن در این مدت، حائضه محسوب می شود یا مستحاضه؟آیا شوهر می تواند در مدتی که زنش مستحاضه است، با او جماع کند یا خیر؟

الجواب باسم ملهم الصواب در صورت مسئوله، زن مبتدئه، ده روز اول را حیض حساب کند. خونی که قبل از تمام شدن حداقل مدت طهرآمده است، علامت این است که ده روز اول حیض بوده و بعد از سیزده روز، این خونی که آمده است خون استحاضه محسوب می شود. …

مطالعه بیشتر »

[كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ] کنتم برای ماضی است و ظاهرا از آن معلوم می‌شود که این خیریت امت مربوط به زمان گذشته است و الان وجود ندارد. آیا چنین است؟ و زمان خیریت را نیز بیان دارید؟

الجواب باسم ملهم الصواب در این محل «کان» اگر چه ناقصه است و از حیث وضع بر وجود چیزی در زمان گذشته با دلالت بر انقطاع نسبت دلالت می‌کند، ولی با وجود آن گاهی برای «ازلیت» به کار می رود مانند«وکان الله بکل شیء علیما»{سوره احزاب/40} وگاهی برای لزوم الشیء …

مطالعه بیشتر »

در تفسیر آیه [وَلَهُ أَسْلَمَ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ طَوْعًا وَكَرْهًا وَإِلَيْهِ يُرْجَعُونَ] کیفیت اسلام بالطوع و الکره را بیان کنید؟

الجواب باسم ملهم الصواب در مورد اسلام بالطوع و الکره علمای کرام اقوال متعددی بیان کرده‌اند که به شرح ذیل می‌باشند: 1ـ مراد از اسلام بالطوع، اسلام مکلفان یعنی اسلام انس و جن و ملایک است و منظور از اسلام کرهی، اسلام سائر مخلوقات می‌باشد که در جبلت و فطرت …

مطالعه بیشتر »

[ذَلِكَ بِمَا قَدَّمَتْ أَيْدِيكُمْ وَأَنَّ الله لَيْسَ بِظَلَّامٍ لِلْعَبِيدِ] واژه «ظلام» صیغه‌ی مبالغه و به معنی «بسیار ظلم کننده» است و صیغه‌ی مبالغه دلالت بر کثرت می‌کند. قاعده این است که از نفی چیزی به صیغه‌ی مبالغه اصل آن چیز نفی نمی‌شود، بلکه فقط کثرت آن نفی می‌شود و احتمال وجود اصل آن بر قرار است.پس وقتی که ظلم به صیغه‌ی مبالغه از خداوند نفی شده آیا معنا این است که ـ العیاذ بالله ـ خداوند متعال زیاد ظلم نمی‌کند ولی امکان دارد که کم ظلم کند؟

الجواب باسم ملهم الصواب جواب اول: در این جا آوردن صیغه‌ی مبالغه برای نفی کثرت نیست، بلکه برای نفی اصل ظلم است. توضیح آن که: آوردن صیغه‌ی مبالغه برای تطبیق با کثرت مخلوقات  و به عبارت دیگر با کثرت آحاد مظلومان است. یعنی او تعالی بر هیچ یک از مخلوقات …

مطالعه بیشتر »

در آیه [وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ الله جَمِيعًا] مرا از حبل الله چیست؟

الجواب باسم ملهم الصواب علما تفسیر در مورد حبل الله هشت تفسیر دارند: 1ـ  مراد از آن «قرآن مقدس» است؛ چنان‌که از حضرت ابن مسعود رضی الله عنه به سند صحیح، ثابت و روایت شده است.هم چنین از حضرت ابو سعید خدری رضی الله عنه روایت شده که پیامبر خدا …

مطالعه بیشتر »

در آیه مذکور[بَلَى إِنْ تَصْبِرُوا وَتَتَّقُوا وَيَأْتُوكُمْ مِنْ فَوْرِهِمْ هَذَا يُمْدِدْكُمْ رَبُّكُمْ بِخَمْسَةِ آلَافٍ مِنَ الْمَلَائِكَةِ مُسَوِّمِينَ] لفظ مسومین برای فرشتگان رفته است. لفظ مسومین را تشریح نمایید؟

الجواب باسم ملهم الصواب واژه «مسومین» بمعنای علامت‌گذاری شده است. در مورد اینکه این وصف خود فرشتگان است یا اسب‌های آنها اختلاف نظر وجود دارد. بعضیها قایل به این هستند که این وصف اسب‌های فرشتگان است که  هر کدام دارای وصفی ممتاز یا علامت‌گذاری شده بودند. نزد برخی دیگر، وصف …

مطالعه بیشتر »

[رَبَّنَا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَكَفِّرْ عَنَّا سَيِّئَاتِنَا]در آیه مذکور ظاهرا «ذنوب» و «سیئات» یک چیز است وهمچنین «مغفرت» و «کفاره». حال بین دارید علت و حکمت تکرار در چیست؟

الجواب باسم ملهم الصواب در این مورد چند نظر نگاشته شده است: 1ـ مراد از «ذنوب» گناهان ما تقدَّم(گناهان قبلی)و مراد از «سیئات» گناهان ما تأخَّر(گناهان بعدی) است. 2ـ منظور از هر دو جمله، یکی است و علت این تکرار محض برای تاکید است و چون تکرار در دعا پسندیده …

مطالعه بیشتر »