دارالافتاء مجازی حمادیه اهل سنت و جماعت – بر اساس فقه حنفی
جواب:
این حدیث، هشدار بزرگ و بشارتی عمیق برای اهل قضاوت است. شارحان بزرگوار حدیث، این سه گروه را چنین ترسیم کردهاند:
1. قاضی بهشتی:
کسی که حق را میشناسد (علم به حکم الهی دارد) و به همان حق داوری میکند و در قضاوت، هیچگونه انحراف و هوای نفسی راه نمیدهد. این قاضی، پاداش او بهشت است، چرا که امر خدا را به امانت به جای آورده و میان مردم به عدل رفتار کرده است.
2. قاضی دوزخی (نخست):
کسی که حق را میشناسد و میداند حکم چیست، اما از روی عمد و ستم، برخلاف حق قضاوت و داوری میکند و در قضاوت، جور و جانبداری میورزد. این شخص، چون علم خود را وسیلهٔ گناه ساخته، سزاوار آتش است.
3. قاضی دوزخی (دوم):
کسی که نسبت به حق جاهل است و احکام الهی را نمیداند، اما با نادانی خویش، به داوری و قضاوت میان مردم مینشیند و بدون علم، رأی صادر میکند. این قاضیِ نادان نیز، به سبب ورود به عرصهای که اهلیت آن را ندارد و سبب ظلم به مردم میشود، در آتش جای دارد.
دلیله:
في الفتاوی الکاملیة:
مطلب في حديث: القضاة ثلاثة
مسألة: فإن قلت ما معنى قوله عليه الصلاة والسلام: القضاة ثلاثة: اثنان في النار وواحد في الجنة؟
قلت: بيّن معناه في «فتح القدير» بأنّ من عرف الحق فقضى به فهو في الجنة، ومن عرفه ولم يقض به وجار في الحكم فهو في النار، ومن لم يعرفه وهو الجاهل وقضى للناس على جهل فهو في النار. اهـ.([1])
([1]) الفتاوی الکاملیة: ص106، کتاب القضاء، ط: مکتبة الحرمین الشریفین.
و الله اعلم بالصّواب
آدرس فتوا:
https://hamadie.ir/fiqh/?p=4498
مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه، اهل سنت و جماعت بر اساس فقه حنفی
کپی و انتشار فتاوی با ذکر نام منبع «مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه» و آدرس فتوا مجاز می باشد و انتشار بدون ذکر منبع و آدرس شرعاً مجاز نمی باشد.