شخصی به خانمش می‌گوید «تو طلاقی، من تورا نگه نمی‌دارم» حال شوهر ادعا دارد جمله‌ی مذکور را یک مرتبه گفتم، ولی همسـرش ادعا دارد که دو مرتبه گفته است، سوال اینست که قول زن اعتبار دارد یا اینکه قول شوهر، در حالیکه هیچ یکی شاهدی هم ندارند؟

الجواب باسم ملهم الصواب

در مسئله مذکور زن مدعِی است و شوهر مدعَی علیه و چونکه مدعی زن است، شاهد ندارد، پس قول شوهر که منکر تکرار طلاق است همراه با قسم اعتبار دارد، طبق قول رسول اکرم ^ «البینة علی المدعي والیمین علی من أنکر»، و با چنین لفظی(یعنی تو طلاقی من تورا نگه نمی‌دارم) یک طلاق رجعی واقع می‌شود؛ بخاطری که در این جمله لفظ طلاق را صراحتا ذکر نموده، و با جمله‌‌ای که مرد گفته «من تورا نگه نمی‌دارم» چیزی واقع نمی‌شود؛ زیرا شوهر از این جمله‌ی که گفته (در ضمن اینکه از الفاظ کنایی طلاق نیست) نیت طلاق را نکرده‌ است و اگرچه در عرف بلوچها از الفاظ کنایی طلاق محسوب شود.

پس از این توضیح مختصـری که بیان شد، شوهر می‌تواند تا قبل از اتمام عدت بدون تجدید نکاح، رجوع نموده و به زندگی خود ادامه دهد.

تذکر: یک طلاق یا دو طلاق، طلاق رجعی محسوب می‌شود چنانکه در قرآن آمده [الطلاق مرّتان …]

در صورت ثبوت یک طلاق برای شوهر در آینده دو طلاق باقی مانده و در صورت ثبوت دو طلاق برای شوهر یک طلاقی باقی مانده است، لذا در مسئله مذکور از آن جائیکه قول شوهر ــ بنابر عاجز شدن زن از احضار نمودن گواه ــ اعتبار شده، یک طلاق رجعی صورت گرفته و دو طلاق دیگر برایش باقی مانده است.

الدلائل:

6ـ وفي ردّ، قال العلامة محمد أمین بن عمر المعروف بإبن عابدین(المتوفی: 1252 هـ):

(قوله فالقول له) أي إذا لم يعلم وجوده إلا منها ففيه القول لها في حق نفسها كما يأتي.^([1])

10ـ وفي الدّر، قال محمد بن علي الشهیر بعلاء‌الدین الحصکفي(المتوفی: 1088هـ):

(صریحه ما لم یستعمل إلا فیه) ولو بالفارسیة (کطلقتک وأنت طالق ومطلقة) بالتشدید قید بخطابها … (ویقع بها) أی بهذه الألفاظ وما بمعناها من الصـریح … أو«طلاق باش» بلا فرق بین عالم وجاهل … (واحدة رجعیة، وإن نوی خلافها) من البائن أکثر.^([2])

وفي الهندیة، قال العلامة نظام الدین وجماعة من علماء الهند(رحمهم الله):

وإذا طلق الرجل امرأته تطليقة رجعية أو تطليقتين، فله أن يراجعها في عدتها رضيت بذلك، أو لم ترض.^([3])

---

([1]) رد المحتار/ج4/ص 461/کتاب الطلاق/باب التعلیق/مطلب مهم: الإضافة للتعریف لا للتقیید …/دار إحیاء التراث العربي، بیروت.

([2]) الدر المختار/ج4/ص 337 إلی 341/کتاب الطلاق /باب الصریح/دار إحیاء التراث العربي، بیروت.

([3]) الفتاوی الهندیة/ج1/ص 576/کتاب الطلاق/الباب السادس في الرجعة وفیما تحل به المطلقة وما یتصل به/دار إحیاء التراث العربي، بیروت.

و الله اعلم بالصّواب

آدرس فتوا: https://hamadie.ir/fiqh/?p=3034
مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه، اهل سنت و جماعت بر اساس فقه حنفی
کپی و انتشار فتاوی با ذکر نام منبع «مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه» و آدرس فتوا مجاز می باشد و انتشار بدون ذکر منبع و آدرس شرعاً مجاز نمی باشد.