دارالافتاء مجازی حمادیه اهل سنت و جماعت – بر اساس فقه حنفی
الجواب باسم ملهم الصواب
محظورات احرام:
ممنوعات حج: جمله چیزها و افعالی که محرم نباید انجام دهد عبارتند:
آنچه را که محرم نمیتواند در ایام احرام انجام دهد سه نوعاند:
11 ـ در مورد خود محرم؛ 2 ـ در مورد چگونگی لباس محرم؛ 3 ـ چیزهای دیگر.
اما آنچه را که محرم در مورد خود باید رعایت کند 10 چیز هستند:
1 ـ سرش را شانه نزند؛
2 ـ ریشش را نیز شانه نزند تا مبادا مویی کنده شود یا شپشی کشته شود، و اگر از شانه استعمال کرد و در نتیجه موجب قتل شپش یا کنده شدن مویی گردید، باید صدقه دهد؛
3 ـ سر خود را روغن نزند؛
4 ـ ریشش را نیز روغن نزند؛ در غیر اینصورت بر او دم لازم است. و اگر از چیزهایی بود که بعنوان روغن و چربی کارایی نداشت مانند روغن و پیه، صدقه دهد و اگر روغن زیتون استفاده کرد دم لازم میگردد(زیرا روغن زیتون از جمله خوشبویی ها است) و در نزد صاحبین صدقه دهد؛
5 ـ عطر و ادکلن استفاده نکند، در غیر اینصورت دم لازم میگردد؛
6 ـ سرش را کچل نکند؛
7 ـ موی زیر بغلش را کوتاه نکند؛
8 ـ موی زیر نافش را کوتاه نکند؛
9 ـ سبیل هایش را کوتاه نکند؛
10 ـ ناخنهایش را کوتاه نکند، در غیر اینصورت اگر بدون عذر باشد دم لازم میگردد.
لباس دوخته:
اگر لباسی را به اندازه یک ساعت یا بیشتر و کمتر پوشید دم لازم است و فقها میگویند: اگر عمدا یک روز کامل پوشیده بود، جز دم چیزی دیگر جایگزینش نمیشود، و اگر کمتر از یک روز پوشیده بود به فقراء غذا بدهد ، و اگر بنابر ضروتی یک روز کامل پوشیده بود، پس کفاره بده (یکی از کفارههای سه گانه را) یا ذبح یا سه روز روزه و یا اگر خواست به شش فقیر صدقه دهد.
آنچه را که محرم در حق دیگران نمیتواند انجام دهد:
1 ـ در مورد شکار، 2 ـ در مورد زنش.
تحریم کشتن شکار بر محرم:
در مورد شکار باید هفت مورد رعایت گردد.
111 ـ شکار را نکشد، در غیر اینصورت باید یکی از سه کفاره را بدهد، همان اندازه را بخرد و ذبحش کند و یا اگر خواست به اندازه قیمتش غذا بخرد و بر مساکین صدقه کند به هر مسکینی نصف صاع از گندم بدهد، یا در مقابل هر نصف صاع یک روز، روزه بگیرد؛
2 ـ کسی دیگر را نیز در کشتن شکار یاری ندهد؛
3 ـ بطرف شکار اشاره هم نکند؛
4 ـ راهنمایی بر شکار نیز نکند در غیر اینصورت هر آنچه بر قاتل لازم است بر این نیز لازم است؛
5 ـ شکار را نخرد؛
6 ـ شکار را بعنوان هدیه قبول نکند؛
7 ـ و همچنین شکار را بعنوان صدقه قبول نکند و الا رهایش کند.
آنچه بر محرم در مورد زنش لازم است
در این باره نیز باید هفت مورد رعایت گردد:
11 ـ جماع از راه فرج نکند؛
2 ـ و همچنین از راه غیر فرج جماع نکند؛
3 ـ با زنش با شهوت مباشرت نکند؛
4 ـ معانقه با شهوت نکند؛
5 ـ زنش را با شهوت دست نزند؛
6 ـ زنش را با شهوت نبوسد؛
7 ـ با شهوت بطرف زنش زیاد نگاه نکند.
اگر یکی از این موارد را مرتکب شد، بر او دم لازم است فرقی نمیکند منی بیاید یا نه.
مواردی که محرم نباید انجام دهد
محرم در احرام خود 10 چیز را نباید انجام دهد:
1 ـ صید ماهی؛
2 ـ کشتن چار پایان اهلی مثل: شتر، گاو و بز؛
3 ـ کشتن بقیه حیوانات و سگ دیوانه؛
4 ـ کشتن حشرههای ضرر رسان به مردم مثل مار، عقرب، کفتار، و موش و امثالشان؛
5 ـ اینکه خوشبوییها را ببوید؛
6 ـ به حمام برود؛
7 ـ در آب منغمس شود؛
8 ـ سرش را با خطمی بشود؛
9 ـ اینکه خشکنانج[1] و اصفر و خبیص[2] بخورد؛
اگر دهانش زرد گشت، چیزی صدقه دهد.
10 ـ سرمهای بزند که خوشبویی ندارد.
کارهایی که در حرم نباید انجام دهد
چه محرم چه غیر محرم، هفت چیز را نباید در حرم انجام دهند:
11 ـ کشتن شکار، اگر کشت باید قیمتش را صدقه کند؛
2 ـ قطع کردن درختان حرم جایز نیست، اگر قطع کرد باید قیمتش را پرداخت کند؛
3 ـ جایز نیست گیاهانی که در حرم خود رویدهاند را قطع کند غیر از «اذخر»؛
4 ـ جایز نیست از چادر کعبه چیزی بردارد، اگر برداشت دوباره برگرداند، و هر آنچه افتادهاند را به فقراء دهد؛
5 ـ نمیتواند چیزی از زمین حرم را بفروشد، البته بناها و خشتها را میتوان فروخت؛
6 ـ گرفتن حقوق خانههای مکه در ایام حج برای هیچ کس جایز نیست و در غیر این ایام جایز است.
7 ـ کسی که شخصی را کشته یا جنایتی انجام داده و سپس به مکه پناه آورده، گرفتن و قصاصش درست نیست، البته غذا و آب داده نشود و هرگاه خارج گشت حد بر او جاری گردد مگر کسیکه مرتد شده و به مکه پناه آورده در اینصورت اسلام بر او عرضه میگردد اگر قبول کرد کشته شود و اگر کسی در حرم جنایتی کرد بر او حد جاری میگردد.[3]
در فتاوای منبع العلوم آمده:
محرم تا چند مدت سرش را بپوشد بر وی دم لازم میآید؟
الجواب: اگر دوازده ساعت یا بیشتر سر را بپوشد، بر او دم واجب میگردد و اگر کمتر از یک ساعت سر را بپوشد، یک مشت گندم بدهد و اگر از یک ساعت بیشتر و از دوازده ساعت کمتر بپوشد، نصف صاع یعنی یک و نیم من گندم که دو کیلو میشود صدقه کند.[4]
([1]) نوعی غذای دارای رائحه.
([2]) نوعی حلوا که در داخلش مقداری رائحه و زردی است.
([3]) النتف في الفتاوى، ص 140، محظورات الإحرام، المکتبة الحقانیة/بشاور باکستان.
([4]) فتاوی منبع العلوم کوهون، ج6/ص 230ـ کتاب الحج، مجلد: 12، ایران شهر سربازکوهون، 1386 ش.
و الله اعلم بالصّواب
آدرس فتوا:
https://hamadie.ir/fiqh/?p=2402
مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه، اهل سنت و جماعت بر اساس فقه حنفی
کپی و انتشار فتاوی با ذکر نام منبع «مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه» و آدرس فتوا مجاز می باشد و انتشار بدون ذکر منبع و آدرس شرعاً مجاز نمی باشد.