اگر شخصی را به نام خداوند سوگند دادند، اما او از سوگند امتناع ورزید، آیا حکم بر علیه او می‌شود یا خیر؟ و آیا امتناع از سوگند دلیلی بر عدم صداقتش است؟

الجواب وبالله التوفیق

بله، هرگاه مدعی علیه از یاد کردن قسم امتناع ورزید، بر علیه او حکم صادر می‌شود؛ زیرا انکار قسم و یا سکوت از آن، دلالت بر آن دارد که آن شخص صداقت ندارد. چون اگر صداقت داشت و حق به جانب بود، می‌توانست با سوگند خوردن حق را برای خویش تثبیت کند.

الدلائل:

ـ ‌فی الفقه الإسلامی و أدلته:

قال الحنفية والحنابلة: إذا نكل المدعى عليه عن اليمين، فإنه يقضى عليه بالمال، لكن ينبغي للقاضي أن يقول له: (إني أعرض عليك اليمين ثلاث مرات، فإن حلفت وإلا قضيت عليك) لاحتمال خشية القضاة ومهابة المجلس في المرة الأولى.^([1])

ـ و‌فی الموسوعة الفقهية:

وعند الحنفية أن المدعى عليه إذا نكل عن اليمين الموجهة إليه قضي عليه بنكوله لكونه باذلا أو مقراً، إذ لولا ذلك لأقدم على اليمين ليدفع الضرر عن نفسه. ولا وجه لرد اليمين للحديث السابق ذكره.^([2])

---

(1) الفقه الاسلامی و ادلته/ج8/ص6080/الفصل الثاني: الدعوی والبینات/المبحث القضاء بالنکول/المکتبة الرشیدیة.

(2) الموسوعة الفقهیة/ج/ص/مجلد44/مکتبة علوم الاسلامیة.

و الله اعلم بالصّواب

آدرس فتوا: https://hamadie.ir/fiqh/?p=1355
مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه، اهل سنت و جماعت بر اساس فقه حنفی
کپی و انتشار فتاوی با ذکر نام منبع «مدرسه دینی اصحاب الصفه زاهدان، دارالافتاء مجازی حمادیه» و آدرس فتوا مجاز می باشد و انتشار بدون ذکر منبع و آدرس شرعاً مجاز نمی باشد.